Khoa khoa học cơ bản - 50 năm xây dựng, trưởng thành và phát triển

Từ những ngày đầu gian khó

Ngày 15-11-1975, theo Quyết định số 867/TMQL của Bộ Tư lệnh Phòng không - Không quân, Khoa Khoa học cơ bản - Kỹ thuật cơ sở được thành lập, là một trong năm khoa đầu tiên của Trường Phòng không. Khi đó, Ban chỉ huy Khoa gồm đồng chí Lê Đức Khuê - Trưởng khoa và đồng chí Trịnh Văn Quyết - Phó trưởng khoa. Cán bộ, giảng viên chủ yếu là những sĩ quan tốt nghiệp từ các trường đại học trong và ngoài Quân đội, được điều động về để đảm nhiệm nhiệm vụ giảng dạy các môn Toán, Lý, Hóa, Văn, Sử, Ngoại ngữ và các môn kỹ thuật cơ sở.

Trong giai đoạn này, Khoa không chỉ đảm nhiệm giảng dạy cho học viên sĩ quan và trung cấp kỹ thuật, mà còn tham gia bồi dưỡng văn hóa, tiếng Việt cho học viên nước bạn Lào và Campuchia, góp phần vun đắp tình đoàn kết hữu nghị quốc tế. Mặc dù điều kiện vật chất còn nhiều khó khăn, song với tinh thần “Tất cả vì học viên, tất cả vì nhiệm vụ đào tạo”, tập thể Khoa luôn đoàn kết, vượt qua thử thách, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao.

Tháng 1-1978, Trường Phòng không đổi tên thành Trường Sĩ quan Phòng không, Khoa KHCB - KTCS được tách thành Khoa Khoa học cơ bản và Khoa Kỹ thuật cơ sở. Đến cuối năm 1987, khi các trường trong Quân chủng sáp nhập, Khoa KHCB trở thành một trong những đơn vị nòng cốt của Trường Sĩ quan Chỉ huy kỹ thuật Phòng không, gồm 5 bộ môn: Toán, Lý, Cơ, Việt ngữ, Ngoại ngữ. Cũng trong giai đoạn này, đồng chí Đàm Quang Giang được Nhà nước phong tặng danh hiệu Nhà giáo ưu tú, trở thành tấm gương sáng cho các thế hệ giảng viên noi theo.

Cùng thời gian đó, trong hệ thống đào tạo Không quân, Khoa Cơ bản - Cơ sở của Trường Sĩ quan Tham mưu Không quân (sau là Học viện Không quân) cũng được hình thành và phát triển mạnh mẽ, với các thế hệ cán bộ tiêu biểu như PGS, TS Nguyễn Phúc Ninh, Lê Sĩ Nhiếp, Nguyễn Tiến Hương… tạo nền tảng vững chắc cho sự hợp nhất sau này.
 

Các đại biểu của Khoa Khoa học cơ bản dự gặp mặt tổng kết năm 2005.

Hợp nhất và phát triển bền vững

Tháng 9 năm 1999 là dấu mốc lịch sử khi Khoa Khoa học cơ bản của Học viện Phòng không - Không quân được thành lập trên cơ sở hợp nhất giữa Khoa KHCB – Học viện Phòng không và Khoa Cơ bản – Học viện Không quân. Ban chỉ huy Khoa khi đó gồm Đại tá, PGS, TS Nguyễn Phúc Ninh – Trưởng khoa; Đại tá Nguyễn Dần, Thượng tá Đoàn Công Vinh, Trung tá, ThS Trần Đức Mậu – Phó trưởng khoa.

Từ đây, Khoa KHCB bước vào thời kỳ phát triển mạnh mẽ cả về tổ chức, nhân lực và chất lượng đào tạo. Các thế hệ lãnh đạo kế tiếp như TS Hồ Sĩ Hậu, PGS, TS Nguyễn Vũ Nhân, TS Đặng Thanh Hải, TS Bùi Quảng Nam đã không ngừng đổi mới phương pháp giảng dạy, mở rộng nghiên cứu khoa học, đưa Khoa trở thành một trong những đơn vị tiên phong trong Học viện về chuẩn hóa đội ngũ và hiện đại hóa giảng dạy. Đặc biệt, năm 2019, Khoa KHCB vinh dự được tặng Cờ thi đua của Quân chủng PK-KQ, phần thưởng cao quý ghi nhận những nỗ lực không ngừng của tập thể cán bộ, giảng viên.

Thành tích, niềm tự hào của các thế hệ

Trong 50 năm qua, Khoa KHCB đã đạt được nhiều thành tích nổi bật. Khoa đã 12 lần được công nhận là “Đơn vị Quyết thắng”, 03 lần được Quân chủng tặng Bằng khen, có 3 giảng viên được phong tặng danh hiệu Nhà giáo ưu tú và 4 giảng viên được phong học hàm Phó giáo sư. Các thế hệ giảng viên của Khoa đã biên soạn hơn 50 giáo trình, trong đó có 06 giáo trình cấp Bộ, xuất bản 13 sách tham khảo, công bố 60 bài báo quốc tế, nhiều bài báo trong nước và hàng chục công trình khoa học được báo cáo tại các hội nghị chuyên ngành. Khoa cũng đã hướng dẫn thành công 2 nghiên cứu sinh, 5 học viên cao học, cùng hàng chục đề tài nghiên cứu khoa học của học viên, trong đó 100% đạt loại giỏi và xuất sắc. Đến nay, 100% giảng viên của Khoa có trình độ sau đại học, 1 giảng viên cao cấp, 6 giảng viên chính, trong đó trên 21,74% là tiến sĩ.

Đặc biệt, phong trào Olympic sinh viên là một điểm sáng đáng tự hào. Các đội tuyển Toán, Lý, Hóa, Tin học do Khoa phụ trách đã nhiều lần mang về thành tích cao trong các kỳ thi toàn quân và toàn quốc, với 9 giải toàn đoàn và 148 giải cá nhân (trong đó, 1 giải xuất sắc; 21 giải nhất; 54 giải nhì; 58 giải ba, 14 giải khuyến khích), góp phần khẳng định vị thế học thuật và chất lượng đào tạo của Học viện PK-KQ trong hệ thống các học viện, nhà trường Quân đội.
 

Đội tuyển Olympic Toán học Học viện PK-KQ nhận giải tại Lễ tổng kết và trao giải
tại kỳ thi Olympic Toán học sinh viên, học sinh toàn quốc lần thứ 30 năm 2024.


Đại tá Bùi Quảng Nam - Chủ nhiệm Khoa Khoa học cơ bản dự và kiểm tra phương pháp sư phạm của giảng viên.

Phát huy truyền thống 50 năm, Khoa KHCB tiếp tục đặt mục tiêu xây dựng đơn vị vững mạnh toàn diện “Mẫu mực, tiêu biểu”, chi bộ trong sạch, vững mạnh, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao. Đến năm 2030, Khoa phấn đấu có 2 Phó giáo sư, 2 Nhà giáo ưu tú, 10 Tiến sĩ, 2 Giảng viên cao cấp và 9 Giảng viên chính; đẩy mạnh chuyển đổi số trong giáo dục, đào tạo, tăng cường nghiên cứu khoa học ứng dụng, nâng cao chất lượng đội ngũ và hiệu quả giảng dạy.

Chặng đường 50 năm xây dựng, trưởng thành và phát triển của Khoa KHCB, Học viện PK-KQ là một dấu mốc lịch sử quan trọng và sự cống hiến của bao lớp thế hệ cán bộ, giảng viên, nhân viên. Trong suốt quá trình trưởng thành và phát triển, toàn thể cán bộ, giảng viên, nhân viên Khoa luôn đoàn kết, khắc phục mọi khó khăn, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao, xây dựng chi bộ Khoa trong sạch vững mạnh tiêu biểu, Khoa vững mạnh toàn diện “Mẫu mực, tiêu biểu”, góp phần xây dựng Học viện PK-KQ “Cách mạng, chính quy, chuẩn hóa, hiện đại”.